Beantwoord

Ondermaatse ondertiteling onder nieuwe serie The Rook

  • 1 juli 2019
  • 8 reacties
  • 806 keer bekeken

Reputatie 7
Badge +4
Na een drukke dag 😉 keek ik ernaar uit om de eerste aflevering van de nieuwe serie The Rook te kijken, die vandaag is uitgebracht.

The Rook is een serie van Starz die exclusief en als eerste beschikbaar is bij Ziggo. Andere series die als eerste bij Ziggo te zien, zoals The Enemy Within, Billions, Mary Kills People, The Brave enzovoort, voorziet Ziggo altijd van professionele ondertiteling van BTI Studios.
De ondertiteling wordt dan from scratch door professionele Nederlandse ondertitelaars gemaakt.

Ik ging ervan uit dat Ziggo de ondertiteling van The Rook ook aan BTI zou hebben uitgezet en ik dus ongestoord zou kunnen kijken, maar helaas is dat niet het geval...

Net zoals bij het laatste seizoen van Game Of Thrones, zitten er onder The Rook zeer slechte Amerikaanse sjabloonvertalingen, zoals je die ook bij Netflix, Amazon en op Amerikaanse dvd's vindt.

Wat zijn sjabloonvertalingen:

Er zijn Amerikaanse bedrijven die van studio's de opdracht krijgen om voor hun series ondertitels voor alle talen te vervaardigen. Om kosten te besparen, wordt er gebruikgemaakt van zogeheten 'templates'. Dit zijn sjablonen met de Engelse gesproken tekst die vervolgens door freelancers worden vertaald. In deze sjablonen zijn de timings (wanneer een ondertitel verschijnt en verdwijnt) al vastgelegd, dus de vertalers hoeven alleen te vertalen.
(Zie hier een eerdere uitleg van mij over templates.)

Het probleem is dat talen heel verschillend zijn en deze sjablonen door Amerikanen op basis van het Engels zijn gemaakt. In het Nederlands kom je dus in de knoop, omdat de zinnen op heel andere plekken moeten worden afgebroken, en onze taal vergelijken met het Engels veel langer is. Het resultaat is dan ook slecht: kromme vertalingen met rare afbrekingen, zinnen die over 4 titels zijn gesplitst, zinnen die niet leesbaar zijn en te snel uit beeld verdwijnen doordat er onvoldoende leestijd is, telegramstijl, letterlijke vertalingen vanwege onervaren, soms niet-native vertalers en tijdsdruk enzovoort.

De Nederlandse ondertitelgebruiken verschillen an sich ook veel van de Amerikaanse. Waar zij integraal alles in ondertitels proppen, vatten wij meer samen en laten we ondertitels langer in beeld staan, zodat de kijker zowel het beeld als de ondertitels zonder inspanning kan volgen.

Voor de Nederlandse tv, en ook voor HBO Nederland, wordt de ondertiteling (doorgaans) gemaakt door professionele ondertitelaars, die from scratch ondertitels maken volgens de Nederlandse ondertitelgebruiken. Hierbij wordt rekening gehouden met de leestijd en worden de zinnen op natuurlijke plekken afgebroken. Deze ondertitels kijken dus veel en veel prettiger. Voorbeelden van bedrijven zijn BTI Studios, VSI, Red Bee Media (voorheen Ericsson) en inVision. Het eerstgenoemde bedrijf verzorgt de vertalingen voor HBO Nederland (nu dus bij Ziggo).

Toch werken de Amerikaanse studio's voor de dvd's/blu-ray's/VOD samen met die slechte Amerikaanse bedrijven, omdat die dvd's/blu-ray's/VOD in alle landen worden uitgebracht en ze dan ondertiteling in alle talen hebben. Ook al is er dus al een goede Nederlandse vertaling!
(In dit Franse artikel (leesbaar met pagina vertalen) wordt dit ook belicht, samen met de treurige werkomstandigheden.)

Dat is dus de reden de series die op tv goed vertaald zijn, op dvd of op Netflix of Amazon Prime opeens intrieste ondertitels hebben. Ja, ook Netflix werkt bijna uitsluitend samen met deze Amerikaanse bedrijven, omdat ze het in één keer voor alle talen willen hebben. Als je Netflix hebt, heb je zelf wel gemerkt wat het resultaat is. Hetzelfde geldt overigens voor bioscoopfilms van Amerikaanse studio's, die in de bioscoop al slechte sjabloonondertitels hebben.

Aanrader: Nog een recent zeer interessant artikel uit het NRC over sjabloonvertalingen, toegespitst op Nederland, met Nederlandse ondertitelaars aan het woord:
https://www.nrc.nl/nieuws/2019/06/07/ondertitelaars-voelen-zich-uitgeknepen-door-netflix-a3963027

Eigenlijk komen bij The Rook alle kenmerkende problemen - die ook in het NRC-artikel worden benoemd - weer voorbij:
  • Letterlijke vertalingen.
  • Integrale vertaling; elke poep en scheet (Ja, Nee, Oké, Dank je, onbelangrijk achtergrondgebrabbel) wordt ondertiteld, waardoor er minder plek is voor wat echt belangrijk is.
  • De ondertiteling leest erg onrustig, doordat de leessnelheid te hoog ligt. De Nederlandse leesbare standaard wordt voortdurend ruimschoots overschreden.
  • Continu korte titeltjes na elkaar die gemakkelijk hadden kunnen (moeten) worden samengevoegd.
  • Er is te weinig (of geen) uitlooptijd, zinnen verdwijnen onmiddellijk na het uitspreken, soms al ervoor, waardoor de kijker de vertaling niet rustig kan lezen.
  • De tijd tussen ondertitels is inconsistent, wat een onrustig ritme oplevert.
  • Zinnen die op vreemde, onnatuurlijke plekken zijn gesplitst.
  • Zinnen die onnodig zijn gesplitst of onnodig over meerdere titels zijn verdeeld.
  • Telegramstijl of veel afkortingen om de leestijd kunstmatig proberen te verlagen ("Ik ken 'n meisje dat 't weet."). Dit leest echter juist moeilijker. Je moet niet afkorten, maar samenvoegen, de uitlooptijd verlengen of een kortere zin verzinnen.
  • Veel korte zinnetjes die niet met elkaar in verband staan, in plaats van één langere, samenhangende zin.
  • Beeldtitels in schreeuwende hoofdletters, die vaak überhaupt niet hoeven te worden vertaald omdat ze niet belangrijk zijn voor het verhaal.
De eerste aflevering van The Rook is gratis online te bekijken, dus ik zal wat voorbeelden geven. Dit zijn maar een paar voorbeelden; de ondertiteling is over de hele linie slecht. Ik heb ook nog niet de gehele aflevering bekeken, want spoilers.

De link naar de aflevering:
https://www.ziggo.nl/entertainment/movies-series/ziggo-movies-series/the-rook#gratisaflevering

Tijdstip 3:30
  • "Vermijd de camera's" verschijnt pas nadat de acteur is begonnen met spreken.
  • "Ga nu" verdwijnt al voordat de acteur is uitgesproken.
Tijdstip 35:58
  • Veel korte titels die elk nog geen seconde in beeld staan. Deze hele verzameling had zelfs in één titel gekund in plaats van vijf.
Tijdstip 41:59
  • Alles verdwijnt meteen na het uitspreken.
  • "Have you told?" "Anyone?" wordt vertaald als "Heb je het doorverteld?" "Of niet?". Dat komt helemaal niet overeen met wat er wordt gezegd.
  • Dit kon samen met de titel erna weer makkelijk in één titel. Nu weer onnodig gesplitst.
Tijdstip 46:07
  • Alles verdwijnt weer metéén na het uitspreken, waardoor de kijker niet rustig kan lezen.
  • Telegramstijl, en onvoltooid verleden tijd in plaats van de correcte voltooid verleden tijd, doordat er zo weinig ruimte is. "De persoon die dit deed...", "...je verried...". Dit is vloeken in de ondertitel-kerk.
Tijdstip 46:38
  • "Don't..." "...trust..." "...anyone" vertaald als "Je kunt..." "...niemand..." "...vertrouwen". Deze volgorde komt totaal niet overeen met hoe het gezegd wordt. Als je dat leest met het geluid erbij, dan is dat zeer verwarrend. Ook weer not done. Voeg het gewoon samen.

Het is wel duidelijk dat deze serie zo met deze ondertiteling niet zonder ergernissen kijkbaar is. Veel te korte titeltjes flitsen in rap tempo aan je neus voorbij en blijven nooit even in beeld staan om rustig te kunnen lezen.
Waarschijnlijk is het wel te volgen als je continu naar de onderkant van het beeld kijkt, maar je wilt ook nog kunnen volgen wat er op het beeld zelf gebeurt.

Zonde, want ik keek erg uit naar deze serie.


@Michael Ziggo:
Jij had me in mijn vorige topic heel goed geholpen met het doorzetten en terugkoppelen van ondertitelinggerelateerde vragen. Zou jij weer kunnen helpen met de volgende directe vragen?
  • Welk bureau heeft de ondertitels voor The Rook gemaakt? Er staat geen naamsvermelding aan het einde.
  • Je zei dat de content-afdeling van Ziggo het maken van de Nederlandse ondertiteling coördineert. Waarom heeft Ziggo de ondertiteling voor The Rook niet gewoon uitgezet bij BTI Studios? Nota bene hun 'vaste ondertitelpartner', zoals ze zelf zeiden. 'Krappe tijdslijnen' zijn geen excuus om een serie dan maar met een prutsvertaling online te zetten; dan liever wat langer wachten.
  • Hoe gaat (de content-afdeling van) Ziggo deze kwaliteitsproblemen met de ondertiteling van The Rook oplossen, en wanneer?
  • Hoe gaat (de content-afdeling van) Ziggo kwaliteitsproblemen met de ondertiteling in het vervolg voorkomen?
Alvast bedankt! 🙂
icon

Best beantwoord door Flitskikker 25 juli 2019, 01:31

@Michael Ziggo
Wie weet! Ik heb vanmiddag deze mail ontvangen:

Beste heer/mevrouw,

Begin deze maand hebben we van u online een melding gekregen over ondertiteling bij The Rook. We hebben het verder uit laten zoeken en de ondertiteling van The Rook is inderdaad niet gedaan door BTI Studios, maar door een ander vertaalbureau.
Wij zijn ook niet tevreden met deze ondertiteling en hebben daarom besloten alsnog BTI de ondertiteling te laten maken. Aflevering 4 is de eerste aflevering met ondertiteling van BTI. Met terugwerkende kracht gaan we afleveringen 1-3 opnieuw aanleveren met betere ondertiteling als BTI ze klaar heeft. Ik verwacht dat hier wel een paar weken overheen gaan.

Vanaf aflevering 4 is het dus alvast helemaal goed.

Ik hoor het graag als er nog vragen zijn.

Met vriendelijke groet,
Julius
Ziggo Klantenservice

Goed nieuws dus! 😃

Uiteraard blijf ik benieuwd naar een reactie van het content-team zelf (bijvoorbeeld waarom ze niet gewoon meteen voor BTI hebben gekozen). Ook vraag ik me af hoe dat andere vertaalbureau dan heette.
Nog maar even afwachten (en eventueel nog wat spammen) dus. 😇
Bekijk origineel

Dit topic is gesloten. Staat je antwoord hier niet bij, stel dan je vraag in een nieuw topic.

8 Reacties

Reputatie 7
Hoi @Flitskikker,

Wat heb je er wederom een kunstwerk van een topic van gemaakt! Mooie concrete voorbeelden heb je weer verzameld. Ik ga onze wisselwerking wederom in werk zetten en ga je bevindingen en vragen uiteraard doorzetten. De vorige ervaring heeft geleerd dat een antwoord een tijdje op zich kan laten wachten. Ik laat het je weten wanneer ik een antwoord heb gekregen 🙂
Reputatie 7
Badge +4
Bedankt, @Michael Ziggo! Ik ben benieuwd.
Hopelijk zijn ze deze keer iets vlugger; des te minder afleveringen ze achteraf hoeven te verbeteren. 😉
Reputatie 7
Badge +4
Hallo @Michael Ziggo, heb je toevallig al een reactie gekregen? 🙂
Reputatie 7
Hallo @Michael Ziggo, heb je toevallig al een reactie gekregen? :)
Neen, jammer genoeg niet. Ik stuur weer een herinneringsmail voor je.
Reputatie 7
Badge +4
Bedankt, @Michael Ziggo!
Ik zie dat de aflevering van vandaag (aflevering 4) opeens goede ondertitels van BTI Studios heeft! Geen idee of dat door dit topic komt, maar dat is alvast een goed teken. 😄
Natuurlijk ben ik nog steeds benieuwd naar de reactie van het content-team, en hoop ik dat de vertalingen van aflevering 1, 2 en 3 worden verbeterd, zodat ik deze serie straks kan bingen met goede ondertitels.
Reputatie 7
Bedankt, @Michael Ziggo!
Ik zie dat de aflevering van vandaag (aflevering 4) opeens goede ondertitels van BTI Studios heeft! Geen idee of dat door dit topic komt, maar dat is alvast een goed teken. 😄

Natuurlijk ben ik nog steeds benieuwd naar de reactie van het content-team, en hoop ik dat de vertalingen van aflevering 1, 2 en 3 worden verbeterd, zodat ik deze serie straks kan bingen met goede ondertitels.


Misschien zijn het stille genieters van je topics en wordt er in stilte gewerkt aan een oplossing 🙂 Ik zal van tijd tot tijd ze blijven spammen zodat we die reactie nog krijgen.
Reputatie 7
Badge +4
@Michael Ziggo
Wie weet! Ik heb vanmiddag deze mail ontvangen:

Beste heer/mevrouw,

Begin deze maand hebben we van u online een melding gekregen over ondertiteling bij The Rook. We hebben het verder uit laten zoeken en de ondertiteling van The Rook is inderdaad niet gedaan door BTI Studios, maar door een ander vertaalbureau.
Wij zijn ook niet tevreden met deze ondertiteling en hebben daarom besloten alsnog BTI de ondertiteling te laten maken. Aflevering 4 is de eerste aflevering met ondertiteling van BTI. Met terugwerkende kracht gaan we afleveringen 1-3 opnieuw aanleveren met betere ondertiteling als BTI ze klaar heeft. Ik verwacht dat hier wel een paar weken overheen gaan.

Vanaf aflevering 4 is het dus alvast helemaal goed.

Ik hoor het graag als er nog vragen zijn.

Met vriendelijke groet,
Julius
Ziggo Klantenservice

Goed nieuws dus! 😃

Uiteraard blijf ik benieuwd naar een reactie van het content-team zelf (bijvoorbeeld waarom ze niet gewoon meteen voor BTI hebben gekozen). Ook vraag ik me af hoe dat andere vertaalbureau dan heette.
Nog maar even afwachten (en eventueel nog wat spammen) dus. 😇
Reputatie 7
Super! Het is dus doorgezet. Fijn dat er wat aan gedaan gaat worden, dat is natuurlijk het belangrijkst! Ik houd je op de hoogte wat betreft de andere vragen.